Berghuis: Ajax đã thoát khỏi cảnh ‘tung đồng xu’ dưới thời Míchel Sánchez

Steven Berghuis hiếm khi lên tiếng theo cách thẳng thắn đến vậy. Nhưng khi một cầu thủ giàu kinh nghiệm như anh thừa nhận rằng Ajax từng bước vào mỗi trận đấu như thể ‘tung đồng xu’, đó là dấu hiệu rõ ràng cho thấy mùa giải trước đã bất ổn đến mức nào. Lời phát biểu mới nhất của Berghuis trên kênh truyền thông của Ajax không chỉ đơn thuần là lời khen dành cho tân HLV Míchel Sánchez; đó còn là một bản kết luận đầy ám ảnh về cách đội bóng thành Amsterdam vận hành trước đây. Berghuis nhìn lại quãng thời gian dưới thời các HLV John Heitinga, Fred Grim và Óscar García với cảm giác thiếu an toàn. Anh mô tả cảm giác trước trận khi không biết điều gì sẽ xảy ra, không nắm được ý đồ chiến thuật, không cảm nhận được sự chuẩn bị rõ ràng. Với một cầu thủ chạy cánh kỳ cựu, từng thi đấu đỉnh cao nhiều năm, sự mơ hồ đó chính là thứ giết chết niềm tin nhanh nhất. “Năm ngoái, đôi khi tôi có cảm giác trước trận đấu rằng đó là sấp hay ngửa. Bạn không thực sự biết điều gì sẽ xảy ra”, Berghuis chia sẻ. Cách nói ấy phản ánh một Ajax mất phương hướng, nơi mà thành công hay thất bại phụ thuộc nhiều vào may mắn hơn là vào một kế hoạch có thể kiểm soát. Đó là điều không thể chấp nhận với một CLB có bề dày lịch sử và văn hóa chiến thuật như Ajax. Sau tất cả những náo loạn, một cầu thủ như Berghuis cần sự bình lặng. Anh muốn được yên tâm rằng đội bóng có một bộ khung, một triết lý và một phương pháp làm việc cụ thể. Và theo lời anh, Míchel Sánchez đang mang đến điều đó. “Để không còn phụ thuộc vào chuyện sấp hay ngửa, mà biết trước rằng: nếu chúng tôi làm điều này, Ajax sẽ thắng. Khi đó chúng tôi sẽ đáp ứng được kỳ vọng”, Berghuis nhấn mạnh. Sự khác biệt lớn nhất mà Berghuis cảm nhận được nằm ở kế hoạch cho từng trận đấu. Dưới thời những người tiền nhiệm gần đây, Ajax thường thiếu một định hướng rõ ràng khi đối mặt với các đối thủ có lối chơi khác nhau. Có những trận Ajax trông mong manh, có những trận họ bùng nổ, nhưng hiếm khi đội bóng cho thấy một bản sắc nhất quán từ đầu đến cuối mùa. Míchel Sánchez, HLV người Tây Ban Nha, xuất thân từ trường phái bóng đá đề cao kiểm soát bóng và áp đặt thế trận. Ông đến Ajax với triết lý rõ ràng: mỗi cầu thủ phải hiểu vai trò của mình trong từng giai đoạn trận đấu, từ pressing tầm cao đến triển khai bóng từ phần sân nhà. Berghuis tin rằng điều này tạo ra sự khác biệt lớn so với bầu không khí thiếu chắc chắn trước đây. Tuy nhiên, điều đáng chú ý trong phát biểu của Berghuis không chỉ dừng lại ở chiến thuật. Anh còn gửi gắm một thông điệp về văn hóa câu lạc bộ. Khi được hỏi về mục tiêu của mùa giải, Berghuis không đặt nặng chuyện giành danh hiệu. Anh nói: “Dù bạn có giành được danh hiệu hay không... Việc bạn cạnh tranh và có cảm giác rằng mình là đội bóng tốt hơn đối thủ, bất kể kết quả ra sao. Người hâm mộ Ajax tự hào về đội bóng và chúng tôi không phụ thuộc vào phong độ của ngày hôm đó”. Đó là một quan điểm khá khác biệt so với tuyên bố của Jordi Cruyff – người đã nhiều lần nhấn mạnh Ajax phải dồn toàn lực cho chức vô địch. Berghuis không phản đối trực tiếp, nhưng anh đặt sự ổn định và bản sắc lên trên mọi thứ. Với một đội bóng từng trải qua nhiều biến động, việc xây dựng lại nền tảng tinh thần có thể quan trọng hơn một chiếc cúp ngay lập tức. Nhìn lại mùa giải trước, Ajax đã sa thải HLV trưởng tới hai lần, nhưng những sự thay thế đều không mang lại sự cải thiện thực sự. Mỗi lần thay tướng, đội bóng lại phải bắt đầu lại từ con số không. Các cầu thủ không biết mình đang chơi vì điều gì, người hâm mộ dần mất niềm tin, và hình ảnh một Ajax hùng mạnh trở nên xa vời. Với một đội bóng trẻ như Ajax, việc thiếu một kế hoạch dài hạn là điều tối kỵ. Học viện của CLB nổi tiếng với việc đào tạo những tài năng có tư duy chiến thuật tốt, nhưng họ cần được dẫn dắt bởi một triết lý nhất quán. Míchel Sánchez dường như hiểu điều này. Ông không chỉ đưa ra những bài tập chiến thuật mà còn xây dựng một ngôn ngữ chung cho toàn đội. Berghuis đặc biệt nhấn mạnh cụm từ “tung đồng xu”. Đó không phải là cách nói cường điệu. Khi một đội bóng không có chiến thuật rõ ràng, kết quả trận đấu phụ thuộc vào khoảnh khắc cá nhân, sai lầm của đối thủ hoặc một pha tỏa sáng bất ngờ. Điều đó khiến đội bóng không thể kiểm soát số phận của mình. Và với Ajax, nơi từng tạo ra những thế hệ cầu thủ hiểu rõ bổn phận của mình trên sân, sự mất kiểm soát đó là một sự phản bội truyền thống. Míchel Sánchez đang dần thay đổi điều đó. Theo Berghuis, dưới triều đại của HLV Tây Ban Nha, Ajax đã có “một kế hoạch rõ ràng hơn nhiều cho mỗi trận đấu”. Không còn cảnh các cầu thủ phải tự mày mò tìm cách ứng phó với đối thủ. Thay vào đó, họ được trang bị những thông tin cần thiết về cách đối thủ vận hành, cách khai thác điểm yếu và cách phòng ngự trước những tình huống nguy hiểm. Điều quan trọng là sự rõ ràng ấy được cả đội tin tưởng. Khi Berghuis nói rằng Ajax không còn bị phụ thuộc vào “phong độ của ngày hôm đó”, anh đang mô tả một trạng thái lý tưởng của một đội bóng lớn: họ có một lối chơi đủ mạnh để áp đặt lên bất kỳ đối thủ nào, thay vì chờ đợi cảm hứng đến một cách ngẫu nhiên. Điều này cũng cho thấy sự trưởng thành trong suy nghĩ của Berghuis, người từng trải qua nhiều thăng trầm trong sự nghiệp. Tuy nhiên, vị trí của Berghuis trong mùa giải này vẫn chưa thực sự rõ ràng. Anh có màn trình diễn ấn tượng trước Telstar với một bàn thắng và hai pha kiến tạo, nhưng Ajax đã chiêu mộ Viktor Tsygankov ở giai đoạn cuối kỳ chuyển nhượng, tạo ra sự cạnh tranh nghiêm túc cho vị trí của anh. Tsygankov là một cầu thủ chạy cánh tài năng, có tốc độ và khả năng dứt điểm tốt, và sự xuất hiện của anh chắc chắn sẽ khiến Berghuis phải nỗ lực hơn. Sự cạnh tranh đó có thể là điều tích cực. Berghuis đã ở tuổi bên kia sườn dốc của sự nghiệp, nhưng kinh nghiệm và khả năng đọc trận đấu của anh vẫn rất giá trị. Anh có thể không còn giữ được tốc độ như trước, nhưng bản năng di chuyển thông minh và khả năng kết nối lối chơi vẫn là thứ mà bất kỳ HLV nào cũng cần. Với sự cạnh tranh từ Tsygankov, Berghuis buộc phải duy trì phong độ cao nhất, và điều đó có lợi cho Ajax. Míchel Sánchez có thể sử dụng Berghuis ở nhiều vị trí khác nhau. Anh từng chơi như một cầu thủ chạy cánh phải, một số 10, hoặc thậm chí là tiền vệ lệch trái trong sơ đồ linh hoạt. Sự đa năng của Berghuis giúp ông có thêm lựa chọn chiến thuật, trong khi Tsygankov mang đến sự trực diện và tốc độ ở những tình huống cần đột biến. Cả hai có thể cùng xuất hiện trên sân, tùy thuộc vào đối thủ và trạng thái trận đấu. Bài phát biểu của Berghuis còn cho thấy một vấn đề tế nhị: nội bộ Ajax đã từng chia rẽ đến mức các cầu thủ không còn niềm tin vào ban huấn luyện. Khi một cầu thủ nói rằng trước trận anh ta chỉ biết trông chờ vào may rủi, điều đó giống như lời thú nhận rằng đội bóng đã mất phương hướng trầm trọng. Vì vậy, không khó hiểu khi Ajax quyết định bổ nhiệm một HLV có triết lý rõ ràng như Míchel Sánchez. So với John Heitinga, Fred Grim hay Óscar García, Míchel Sánchez có vẻ được trao quyền nhiều hơn để xây dựng lại đội bóng theo cách của mình. Ông không chỉ là một người chữa cháy tạm thời. Ông là kiến trúc sư trưởng cho một dự án dài hạn. Ajax đang cần một sự ổn định về mặt chiến thuật và tinh thần, và những phát biểu của Berghuis cho thấy niềm tin đó đang dần được vun đắp. Tất nhiên, một mùa giải không thể được đánh giá chỉ qua vài tuần đầu. Những thách thức lớn vẫn đang chờ Ajax ở phía trước. Áp lực từ NHM, sự cạnh tranh khốc liệt tại Eredivisie và những trận cầu lớn ở châu Âu sẽ là bài kiểm tra thực sự cho triết lý của Míchel Sánchez. Nhưng nếu một cầu thủ kỳ cựu như Berghuis đã cảm nhận được sự khác biệt, đó là một tín hiệu đầy lạc quan. Berghuis không nói rằng Ajax sẽ vô địch, nhưng anh tin rằng đội bóng đang có định hướng đúng. Với anh, việc được nhìn thấy một Ajax biết mình đang làm gì trên sân còn quan trọng hơn một danh hiệu nhất thời. Triết lý đó rất giống với tinh thần của Johan Cruyff, người từng đặt nền móng cho thứ bóng đá tổng lực đặc trưng của Ajax. Berghuis, bằng cách nói về khát vọng khiến NHM tự hào, đang thể hiện sự hiểu biết sâu sắc về văn hóa CLB. “Liệu bạn có giành được danh hiệu hay không”, câu nói đó của Berghuis thực chất không phải là sự coi nhẹ thành tích. Nó phản ánh một quan niệm rằng nếu đội bóng vận hành đúng và chơi đúng bản sắc, kết quả tốt đẹp sẽ tự đến. Đây là một thông điệp đầy trưởng thành từ một cầu thủ từng trải qua nhiều biến cố. Vai trò của Jordi Cruyff trong tham vọng vô địch của Ajax cũng đáng bàn. Việc ông liên tục nói về chức vô địch có thể là một cách tạo áp lực tích cực lên toàn đội. Nhưng Berghuis, với tư cách là người trực tiếp ra sân, hiểu rằng áp lực bên ngoài không thể thay thế sự chắc chắn bên trong. Nếu Ajax không có một nền tảng chiến thuật vững chắc, lời nói về chức vô địch sẽ chỉ là hư văn. Míchel Sánchez đang xây dựng nền tảng đó. Từ những buổi tập, những cuộc họp chiến thuật cho đến cách tiếp cận từng trận đấu, ông muốn các cầu thủ hiểu rõ mình cần làm gì. Sự rõ ràng ấy giúp họ tự tin hơn khi bước ra sân, và tự tin là yếu tố quan trọng nhất của một đội bóng lớn. Berghuis có lẽ đã nói đúng, và đó là lý do vì sao người hâm mộ Ajax có thể hy vọng vào một mùa giải ổn định và đáng xem. Bản thân Berghuis, dù phải cạnh tranh vị trí với Viktor Tsygankov, vẫn cho thấy sự chuyên nghiệp đáng nể. Anh hiểu rằng tuổi tác và sự xuất hiện của những cầu thủ mới là quy luật tất yếu của bóng đá. Thay vì than phiền, anh dùng chính phong độ của mình để chứng minh giá trị. Một bàn thắng và hai kiến tạo trước Telstar có thể chỉ là màn khởi động, nhưng nó cho thấy Berghuis vẫn còn nhiều đóng góp cho đội bóng. Sẽ là thú vị để xem Míchel Sánchez bố trí Berghuis và Tsygankov cùng lúc như thế nào. Có thể ông sẽ dùng Berghuis ở trung tâm, nơi anh có thể phát huy khả năng chuyền bóng và điều tiết nhịp độ, còn Tsygankov đứng ở cánh để khai thác tốc độ. Cũng có thể ông sẽ luân phiên, để mỗi người đều có cơ hội ra sân và giữ được thể lực tốt nhất. Sự linh hoạt trong việc sử dụng nhân sự là điểm mạnh của các HLV người Tây Ban Nha. Nếu nhìn vào bức tranh lớn, Ajax đang dần tìm lại được sự tự tin mà họ đã đánh mất trong mùa giải đầy bão tố năm ngoái. Sự xuất hiện của Míchel Sánchez không chỉ là một quyết định nhân sự, mà là một tuyên bố rằng Ajax muốn trở lại với những giá trị cốt lõi của mình. Một đội bóng luôn biết mình muốn gì, luôn có câu trả lời cho từng tình huống trên sân, và luôn khiến đối thủ phải dè chừng. Berghuis có thể chính là chiếc cầu nối giữa quá khứ và tương lai tại Ajax. Anh từng chứng kiến những ngày hoàng kim, cũng đã trải qua những tháng ngày hỗn loạn. Giờ đây, khi đội bóng bắt đầu có lại phương hướng, những phát biểu của anh càng có ý nghĩa. Anh không chỉ nói về bản thân mình, mà còn nói về tập thể, về cách cả đội đang thấm nhuần triết lý của tân HLV. Tất nhiên, chiến thắng là điều quan trọng nhất trong bóng đá. Nhưng với Ajax, cách đội bóng giành chiến thắng cũng quan trọng không kém. Một Ajax chơi thứ bóng đá kiểm soát, thông minh và có cá tính rõ ràng sẽ luôn được NHM yêu mến, dù kết quả có thể không hoàn hảo ở một vài trận đấu. Berghuis đã chạm đúng vào điều đó khi nói về niềm tự hào và sự ổn định. Bóng đá hiện đại ngày càng đòi hỏi sự chính xác và tính toán. Những đội bóng không có kế hoạch sẽ sớm bị bỏ lại phía sau. Ajax dưới thời Míchel Sánchez dường như đang học cách thích nghi với yêu cầu khắc nghiệt đó, và Berghuis là một trong những người đi đầu trong quá trình chuyển đổi. Anh sẵn sàng chấp nhận cạnh tranh, sẵn sàng thích nghi với vai trò mới, và điều đó khiến anh trở thành một hình mẫu chuyên nghiệp cho các cầu thủ trẻ. Nếu những lời nói của Berghuis là sự thật, Ajax sẽ có một mùa giải dễ thở hơn nhiều so với năm ngoái. Họ có thể không tránh khỏi những trận thua, nhưng ít nhất họ sẽ biết mình đã thua vì điều gì và cần sửa chữa ra sao. Đó là một dấu hiệu của một đội bóng đang trưởng thành, chứ không phải một tập hợp rời rạc đang chờ đợi điều kỳ diệu. Với Steven Berghuis, đó là tất cả những gì anh muốn. Anh không còn muốn sống trong cảm giác bấp bênh của kẻ ngồi trên chiếc ghế chờ đợi kết quả tung đồng xu. Anh muốn một đội bóng mà ở đó, mọi thứ đều có chủ đích. Và nếu Míchel Sánchez có thể mang lại điều đó, Ajax không chỉ tìm lại được niềm vui chiến thắng mà còn tìm lại được chính bản sắc của mình.