Trọng tài bị treo còi vẫn bắt Champions League: Khoảng trống quyền lực giữa liên đoàn và UEFA

Trong một buổi tối tháng Mười ở Sofia, khi trọng tài chính Georgi Kabakov rời sân sau trận Slavia Sofia tiếp Lokomotiv Sofia, không ai trong phòng họp báo nhắc đến tên ông. Tỷ số 2-0 được ghi nhận, biên bản trận đấu hoàn tất, và khoảng hai tuần sau đó, một cuộc họp kín của Liên đoàn Bóng đá Bulgaria đưa ra quyết định treo còi vô thời hạn đối với Kabakov cùng trợ lý VAR Wladimir Walkow. Nguyên nhân: màn trình diễn không đạt yêu cầu trong tình huống bóng chạm tay của Martin Georgiev trước khi anh này kiến tạo cho Emil Stoev ghi bàn. Nhưng đến ngày 7 tháng 11 năm 2026, Kabakov trở lại cầm còi ở giải vô địch quốc gia Bulgaria, trong trận đấu có sự góp mặt của Spartak Varna và Septemvri Sofia. Khoảng thời gian treo còi kéo dài chưa đầy một tháng.

Câu chuyện này không nằm ở sai sót của Kabakov. Sai sót là chuyện thường ngày ở bóng đá. Câu chuyện nằm ở chỗ: trong lúc Liên đoàn Bulgaria treo còi ông, UEFA vẫn tiếp tục phân công ông làm nhiệm vụ ở các trận đấu thuộc khuôn khổ Europa League và Conference League. Thậm chí, ngày 23 tháng 10 năm 2026, giữa thời gian bị treo còi, Kabakov được UEFA chỉ định bắt một trận đấu quốc tế. Và theo các nguồn tin từ Bulgaria, ông đang trên đường trở thành trọng tài người Bulgaria đầu tiên điều khiển một trận đấu của Bayern Munich tại Champions League.

Tôi đã theo dõi các trận đấu có sự xuất hiện của Kabakov kể từ năm 2026, khi ông lần đầu được phân công bắt Champions League. Khi đó, tôi đang ở Kaliningrad, Nga, theo dõi vòng bảng World Cup 2026. Kabakov khi ấy nổi lên như một trong những trọng tài trẻ triển vọng của khu vực Đông Âu. Ông được đưa vào danh sách trọng tài FIFA từ năm 2026, theo một số nguồn tin, hoặc năm 2026, theo một số nguồn khác — sự mâu thuẫn này tự nó đã đáng chú ý. Đến năm 2026, Kabakov được giao bắt trận bán kết môn bóng đá nam tại Olympic Tokyo. Đó là đỉnh cao sự nghiệp của một trọng tài.

Vậy điều gì đã xảy ra trong trận Slavia Sofia gặp Lokomotiv Sofia? Theo các báo cáo từ truyền thông Bulgaria, Martin Georgiev của Slavia Sofia đã dùng cả hai tay chạm bóng trước khi thực hiện đường kiến tạo cho Emil Stoev ghi bàn. Trọng tài chính Kabakov đã công nhận bàn thắng. VAR Walkow đã không can thiệp. Theo tiêu chuẩn của IFAB, VAR chỉ can thiệp khi có "lỗi rõ ràng và hiển nhiên" — clear and obvious error. Liệu tình huống bóng chạm tay này có đủ rõ ràng để VAR can thiệp hay không? Câu trả lời không có trong bất kỳ văn bản nào. Đó là một phán đoán chủ quan.

Nhưng Liên đoàn Bulgaria đã đưa ra phán đoán của riêng mình. Họ gọi đó là "màn trình diễn không đạt yêu cầu" và treo còi vô thời hạn. Từ "vô thời hạn" ở đây rất đáng chú ý. Trong thực tế, nó kéo dài chưa đầy một tháng. Điều này đặt ra câu hỏi: liệu Liên đoàn Bulgaria có thực sự muốn treo còi Kabakov vô thời hạn, hay họ chỉ muốn gửi một thông điệp? Và nếu họ thực sự muốn treo còi, tại sao lệnh treo còi lại được dỡ bỏ nhanh đến vậy?

Trong khi đó, UEFA dường như không hề bận tâm đến quyết định của Liên đoàn Bulgaria. Ngày 23 tháng 10 năm 2026, UEFA phân công Kabakov bắt một trận đấu quốc tế. Ngày 7 tháng 11 năm 2026, ông trở lại cầm còi ở giải quốc nội. Và theo các nguồn tin, ông đang chờ ngày bắt trận Bayern Munich tại Champions League.

Đây là điểm mấu chốt: quyết định treo còi của một liên đoàn quốc gia không có trọng lượng tự động với UEFA. UEFA có danh sách trọng tài riêng, quy trình đánh giá riêng, và thẩm quyền phân công riêng. Một trọng tài bị treo còi ở cấp quốc gia vẫn có thể được UEFA phân công bắt các trận đấu quốc tế. Điều này tạo ra một khoảng trống quyền lực trong hệ thống quản lý trọng tài.

Khoảng trống này không phải là mới. Nó tồn tại từ lâu trong bóng đá châu Âu. Nhưng nó trở nên đáng chú ý hơn khi một trọng tài bị treo còi ở cấp quốc gia lại được giao bắt một trận đấu có sự tham gia của Bayern Munich — một trong những câu lạc bộ lớn nhất châu Âu. Nếu Kabakov mắc lỗi trong trận đấu đó, ai sẽ chịu trách nhiệm? Liên đoàn Bulgaria, người đã treo còi ông? Hay UEFA, người đã phân công ông?

Câu hỏi này không có câu trả lời rõ ràng trong các quy định hiện hành. Và đó chính là vấn đề.

Tôi đã dành nhiều năm theo dõi các trọng tài ở Đông Nam Á và Trung Quốc. Một điều tôi học được: khi hệ thống không rõ ràng, niềm tin của người hâm mộ sẽ bị tổn hại. Người hâm mộ không cần biết chi tiết về thẩm quyền của UEFA hay Liên đoàn Bulgaria. Họ chỉ cần biết: liệu trọng tài bắt trận đấu của đội họ có đáng tin hay không?

Và khi một trọng tài bị treo còi ở quốc gia mình, nhưng vẫn được UEFA phân công bắt các trận đấu quốc tế, câu trả lời cho câu hỏi đó trở nên mờ nhạt hơn.

Điều đáng chú ý là trong toàn bộ câu chuyện này, không có bất kỳ cáo buộc nào về gian lận hay dàn xếp. Đây không phải là câu chuyện về tham nhũng. Đây là câu chuyện về năng lực và trách nhiệm. Kabakov bị treo còi vì "màn trình diễn không đạt yêu cầu", không phải vì gian lận. UEFA tiếp tục phân công ông vì họ tin vào năng lực của ông, hoặc vì họ không coi quyết định của Liên đoàn Bulgaria là có cơ sở.

Sự khác biệt trong đánh giá này — giữa một liên đoàn quốc gia và một liên đoàn châu lục — là điều đáng suy ngẫm. Nó cho thấy không có một tiêu chuẩn thống nhất về năng lực trọng tài trong bóng đá châu Âu. Mỗi tổ chức có tiêu chuẩn riêng, quy trình riêng, và thẩm quyền riêng.

Đối với người hâm mộ, điều này có nghĩa là gì? Có nghĩa là khi họ xem một trận đấu Champions League, họ không thể chắc chắn rằng trọng tài bắt trận đó đang được đánh giá theo cùng một tiêu chuẩn như các trọng tài khác. Có nghĩa là một trọng tài có thể bị treo còi ở quốc gia mình, nhưng vẫn xuất hiện trên sân cỏ châu Âu. Và có nghĩa là khi có tranh cãi về quyết định của trọng tài, sẽ không có một cơ chế rõ ràng để giải quyết.

Liên đoàn Bulgaria đã gọi quyết định treo còi Kabakov là "vô thời hạn". Nhưng thực tế, nó kéo dài chưa đầy một tháng. UEFA đã phân công ông bắt các trận đấu quốc tế trong thời gian đó. Và theo các nguồn tin, ông đang trên đường bắt trận Bayern Munich tại Champions League.

Nếu điều đó xảy ra, nó sẽ là một khoảnh khắc đáng chú ý: một trọng tài bị treo còi ở quốc gia mình, nhưng vẫn được giao bắt một trong những trận đấu lớn nhất châu Âu. Đó không phải là một câu chuyện về sai sót của một trọng tài. Đó là một câu chuyện về hệ thống.

Và hệ thống đó đang cho thấy một khoảng trống quyền lực giữa liên đoàn quốc gia và liên đoàn châu lục. Một khoảng trống mà không ai có trách nhiệm lấp đầy.

Trong bóng đá, niềm tin của người hâm mộ là tài sản quý giá nhất. Nó được xây dựng qua nhiều năm, nhưng có thể bị tổn hại chỉ trong một khoảnh khắc. Khi một trọng tài bị treo còi ở quốc gia mình vẫn được phân công bắt các trận đấu quốc tế, niềm tin đó bị thử thách.

Tôi sẽ tiếp tục theo dõi câu chuyện này. Không phải vì tôi quan tâm đến Kabakov — ông chỉ là một trọng tài. Mà vì tôi quan tâm đến hệ thống. Một hệ thống mà ở đó, quyết định của một liên đoàn quốc gia có thể bị bỏ qua bởi một liên đoàn châu lục. Một hệ thống mà ở đó, không có cơ chế rõ ràng để giải quyết xung đột thẩm quyền.

Và khi hệ thống không rõ ràng, người hâm mộ là người chịu thiệt.